Jeden dzień dla świadomości, całe życie bez strachu. Twoja ochrona przed rakiem

HPV nie wybiera płci

W przestrzeni publicznej zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego wciąż błędnie utożsamiane jest wyłącznie z problemem kobiet. W rzeczywistości patogen przenoszony jest przez osoby obojga płci, a ryzyko zetknięcia się z nim w ciągu całego życia wynosi od kilkunastu do nawet kilkudziesięciu procent[3].

Dane z 2022 roku potwierdzają skalę problemu, z jakim mierzy się polska onkologia. Rak szyjki macicy wciąż powoduje najwięcej zgonów – zmarło na niego blisko 1,4 tys. kobiet. Jednak coraz większym wyzwaniem są nowotwory atakujące obie płcie. Rak odbytu oraz nowotwory głowy i szyi to łącznie ponad 760 zachorowań i aż 500 zgonów rocznie. Do tego dochodzi rak prącia, na którego zmarło blisko 40 mężczyzn, co daje łączny, wstrząsający bilans 2 tys. zgonów rocznie związanych z wirusem HPV[4].

Szczepienia to inwestycja, nie koszt

Dyskusja o powszechnych szczepieniach często sprowadza się do pytań o wydatki z budżetu państwa. Eksperci podkreślają, że profilaktyka to nie jest koszt, tylko inwestycja, która bardzo szybko się zwraca. „Nie inwestując w szczepienia, może zaoszczędzimy, ale w przyszłości będzie to skutkowało tym, że wydamy o wiele więcej na leczenie chorób nowotworowych. Lepiej i taniej jest zapobiegać niż leczyć” – podkreśla prof. dr hab. n. med. Mirosław Wielgoś, Konsultant krajowy w dziedzinie perinatologii, kierownik Kliniki Położnictwa i Perinatologii w Państwowym Instytucie Medycznym MSWiA

Według analiz Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT), samo leczenie chorób wywołanych przez HPV kosztuje nasz system ochrony zdrowia 842 mln zł rocznie[6]. Kolejne 736 mln zł tracimy co roku z powodu tzw. utraconej produktywności[7]. Kiedy pacjenci walczą z nowotworem, siłą rzeczy znikają z rynku pracy i życia społecznego, co bezpośrednio uderza w całą gospodarkę.

Tę samą zależność widzimy w skali globalnej. Szacuje się, że na całym świecie szczepienia przeciw HPV mogłyby każdego roku zapobiec ponad ćwierć milionom zgonów (prawie 252 tys. uratowanych żyć). Wymiar ekonomiczny tego sukcesu to prawie 72 mld dolarów[8], które globalna gospodarka zaoszczędziłaby dzięki szczepieniom.

Szkoła jako centrum zdrowia i edukacji

Kluczem do sukcesu, wzorem krajów takich jak Wielka Brytania czy Szwecja, jest przeniesienie szczepień do szkół. Zdejmuje to z rodziców konieczność umawiania wizyt i pilnowania terminów. Jednak sam dostęp to za mało – niezbędna jest edukacja.

Ważnym krokiem jest zatem realizacja programu w szkołach podstawowych, jednak równie duży potencjał drzemie w szkołach średnich. To właśnie tam młodzież wykazuje się znacznie wyższą świadomością zdrowotną i większą decyzyjnością. Aby w pełni wykorzystać ten potencjał, kluczowe jest rozszerzenie bezpłatnych szczepień. Obecnie program skupia się na pacjentach w wieku od 9 do 14 lat, eksperci apelują o objęcie nim szerszej grupy wiekowej nawet do 26. roku życia.

Wykorzystanie technologii w służbie zdrowia

Skuteczna walka z HPV wymaga nie tylko samej szczepionki, ale i wdrożenia nowoczesnych rozwiązań wspierających program szczepień. Eksperci OPZCI rekomendują rozszerzenie bezpłatnych szczepień do 26. roku życia, zagwarantowanie stabilnego finansowania programu na lata oraz bieżące i dokładne monitorowanie danych, by móc szybko reagować tam, gdzie zgłasza się mniej pacjentów. Kluczowe jest również szersze wykorzystanie e-zdrowia. Badania dowodzą, że automatyczne powiadomienia SMS czy e-mail o kolejnych dawkach zwiększają szansę na ukończenie pełnego cyklu szczepień nawet o kilkadziesiąt procent!

---
Ogólnopolski Program Zwalczania Chorób Infekcyjnych (dawniej Ogólnopolski Program Zwalczania Grypy) jest inicjatywą społeczną niezależnych ekspertów medycznych. Program od ponad 13 lat prowadzi w Polsce działania edukacyjne oraz wspiera podniesienie poziomów wyszczepialności, zarówno wśród pacjentów z grup ryzyka, jak też w całym społeczeństwie. Założeniem OPZCI jest to, aby wszyscy i wszędzie, bez względu na wiek, mogli w pełni korzystać z dobrodziejstwa szczepień, co przełoży się na lepszy stan zdrowia i kondycję populacji. Pragniemy skupić uwagę systemu ochrony zdrowia na profilaktykę pierwotną chorób zakaźnych oraz zapewnieniu powszechnego i równego dostępu do szczepionek i szczepień na każdym poziomie opieki zdrowotnej. Organizatorem Społecznej Kampanii Informacyjnej powstałej w ramach Programu jest Fundacja Nadzieja dla Zdrowia. Działania skierowane są do środowiska medycznego, opinii publicznej, samorządów oraz do pracodawców. Przedsięwzięcie spotkało się z aprobatą najważniejszych instytucji działających na rzecz poprawy zdrowia publicznego, wielu organizacji zrzeszających lekarzy, pracodawców, związki samorządów i towarzystwa medyczne. Więcej informacji na stronie: www.opzci.pl.